
Ṭa Án
Quân Sự Xử ông Ngô Đ́nh Cẩn
Vụ
Hành Quyết Ông Ngô Đ́nh Cẩn 1964
Trịnh
Quốc Thiên
1) Đại Tang - Sét Đánh Ngang Tai:
Sáng ngày 02-11-1963, một hồi chuông reo lên tại tư thất của
ông Ngô Đ́nh Cẩn. Đại uư Minh đón nhận cú điện thoại từ Đà
Nẵng 1 cách khá miễn cưỡng. Từ phía bên kia, tướng Đỗ Cao
Trí ngập ngừng, nói rời rạc:
“Anh thông báo
ngay cho Cậu biết, Sài G̣n vừa báo tin cho tôi hay là Tổng
Thống và ông Cố Vấn chánh trị đă tự tử chết rồi. Tôi không
hiểu ra sao nữa …!!!???”.
Đại uư
Minh thất thần, run run hỏi đi hỏi lại cái tin "sét đánh
ngang tai" đó. Tướng Trí phải xác nhận một lần nữa:
"Sài G̣n vừa báo cho tôi hay
như vậy!”. Lúc đó, đại úy Minh (quản gia) mới tin đây
là một sự thật khá phũ phàng ngoài sức tưởng tượng. Khi nhận
được hung tin này, ông Cẩn vẫn không tin và lẩm bẩm:
"làm ǵ có chuyện động trời
như vậy…”. Ngay sau đó, ông chỉ thị cho đại uư Minh
liên lạc gấp cha Thuận (Nhà ḍng Cứu Thế). Khoảng 1 giờ 30
trưa th́ đại úy Minh được lệnh ông Cẩn gọi lại tướng Trí và
mời tướng Trí ra gấp Huế để tường tŕnh sự việc.
Khoảng
3 giờ chiều ngày 02 tháng 11, quân Cách Mạng do thiếu tá
Tuấn đem xe thiết giáp vây nhà ông Ngô Đ́nh Cẩn (Phú Cam -
Huế). T́nh h́nh lúc này khá ngột ngạt, ông Cẩn đă mất tinh
thần và dao động cực đô. Dù bên cạnh ông vẫn c̣n một số
người thân tín như ông Minh, ông Trọng, ông Độ, và ông Đào
Quang Hiển (Giám Đốc Nha Công An Trung Phần).
Sau đó,
ông Cẩn bèn chạy trốn trong một nhà ḍng Chúa Cứu Thế. Qua
ngày hôm sau, tướng Trí gọi điện thoại cho biết ông sẽ ra
Huế với tư cách đại diện cho Hội đồng Quân Nhân Cách Mạng.
Lúc đó, ông Cẩn bắt đầu lâm bệnh, mặt mày hốc hác, và thất
thần. Ông luôn xúc động trước cái chết của hai ông anh
Diệm-Nhu. Gặp ai, ông cũng thều thào thất thần một cách thểu
năo "thôi hết rồi! buồn quá
…”.
T́nh
h́nh Huế lúc đó bắt đầu sôi động, các cộng sự viên cũ của
ông Cận lần lượt bo? chạy qua phe Cách Mạng. Chiều ngày
3-11, tướng Trí đă vào tới Huế để tiếp kiến ông Cẩn. Trước
khi gặp tướng Trí, ông gọi một cộng sự viên tên T. thân tín
dặn ḍ: "Chiếc bao bố ném ở
dưới gậm giường ... trong đó có 24 kí lô vàng. Chiếc valise
gồm một số gia bảo và quư vật ... mày lo liệu giữ ǵn không
th́ tụi nó lấy hết. Số bạc mặt tao vẫn để Trong tu? . . .
Mày cứ trao cho Trí giữ hô. ... Cứ trao cho Trí không sao
đâu ….".
Cuối
cùng th́ tướng Trí đă đến. Ông Cẩn vẫn nằm vắt chân chữ ngũ,
và mắt đỏ hoe v́ khóc. Tướng Đổ Cao Trí vẫn niềm nở và trọng
vọng ông Cẩn như ngày xưa. Tướng Trí mở lời:
"Hội đồng Quân
Nhân Cách Mạng ủy nhiệm con đến đây để thưa lại với cậu,
Tổng thống và ông Cố Vấn chết là do tai nạn ngoài ư muốn của
các tướng lănh. Chuyện đă xảy ra như vậy bây giờ biết làm
thế nào được. Con cũng xin thưa với cậu, Hội đồng Quân Nhân
Cách Mạng kính mời Cậu tham gia và xin mời cậu đứng trong
thành phần của Hội Đồng”. Ông Cẩn
yên lặng nh́n mọi người trong pḥng. Tướng Trí suy nghĩ một
chút rồi lại nói tiếp: "Việc
đă xảy ra như vậy th́ thế nào, Hội Đồng Quân Nhân Cách Mạng
cũng sẽ áp dụng một số biện pháp đối với cậu như tịch biên
tài sản … con nghĩ Cậu nên tính xem thế nào ...
Cậu có thể đưa cho con giữ hộ”. Tṛ chuyện một chút,
tướng Trí đem ra bao bố vàng và valise để lên xe Jeep. Sau
đó, đoàn xe của tướng Trí từ từ rời khỏi nhà ḍng.
Ít ai
biết rằng, ngày 02-11 chính là ngày sinh nhật của ông Ngô
Đ́nh Cẩn!
Lịch
sử thật trớ trêu. Ngày 02-11 lại chính là ngày đại tang của
hai anh trai của ông!
Các
Linh Mục Nhà Ḍng Cứu Thế đă đến Ṭa Lănh Sự Mỹ ở Huế xin tỵ
nạn cho ông Cẩn nhưng không được, v́ theo luật quốc tế chỉ
có Ṭa Đại Sứ mới có quyền cho tỵ nạn mà thôi. Ông Lănh Sự
John Helble xin lệnh Ṭa Đại Sứ và Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ.
Lúc đầu, toà Ṭa Đại Sứ dè dặt chấp thuận, nhưng sau đó ông
Cẩn ra điều kiện đem theo thân mẫu (bà cu. Ngô Đ́nh Khả).
Sau đó, Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ ra chỉ thị Lănh Sự Quán Hoa Kỳ
(ở Huế) không cho ông Cẩn tỵ nạn.
2) Vào
Sài G̣n:
10 giờ 45 sáng ngày 05-11, tướng Trí được lệnh của Hội Đồng
Quân Nhân Cách Mạng đưa ông Cẩn về Sài G̣n cùng với bà cu.
Ngô Đ́nh Khả (thân mẫu). Ông Lănh Sự Helble kể lại:"Tôi
được cho biết là sẽ đưa ông Cẩn ra khỏi nước…?”.
Tháp tùng bởi Tướng Trí, một người sĩ quan Mỹ và một số sĩ
quan QLVNCH, ông Cẩn và thân mẫu lên máy bay đi vào Sài G̣n.
Hạ cánh Tân Sơn Nhứt, thay v́ gặp một viên chức ṭa Đại Sứ
như đă hứa, nhưng tay CIA Lucein Conein đón bắt ông Cẩn ngay
và giao cho quân Cách Mạng giam giữ tại khám đường Chí Ḥa.
[Tất
cả sự dă man đều do Hoa Kỳ sắp đặt, chớ không ai khác, BNH]
Trong lúc chiếc máy bay chở ông Cẩn đang bay, th́ Đại Sứ
Lodge gọi về Hoa Thịnh Đốn báo tin là Tướng Đôn hứa sẽ cho
ông Cẩn được xử án một cách phân minh và công bằng, bởi vậy
ông quyết định giao ông Cẩn cho phe Cách Mạng. Ông CIA
Lucein Conein kể là Đại Sứ Lodge dặn: "Tôi
sắp xếp chuyến bay đặc biệt này và ông phải giải giao người
trên phi cơ này cho quân Cách Mạng".
Ông
Cẩn được nhốt trong khám Chí Ḥa cho đến ngày 20-04-1964.
Vào ngày này, ông Cẩn phải ra toà án Cách Mạng. Ngồi ghế
chánh án là Đại tá Đặng Văn Quang. Luật sư bào chữa cho ông
Cẩn là Vơ Văn Quang. Đại tá Đặng Văn Quang vốn là con đỡ đầu
của thân mẫu đức cha Nguyễn Văn Thuận/chị ruột ông Cẩn).
Nhân chứng tố cáo ông Cẩn là bà vợ của ông Nguyễn Đắc Phương.
Ông Phương bị người của ông Cẩn xô té từ trên lầu cao trước
đây.
Toà tuyên án tử h́nh ông Cẩn với đủ thứ tội như: tội thủ
tiêu người ở Chín Hầm, tổ chức ám sát, bắt người vô cớ, buôn
thuốc phiện, và làm thiệt hại kinh tế quốc gia. Trước toà,
ông Cẩn nói:
"Tôi quân sự không biết, hành chánh không
biết, học tầm thường th́ làm sao ra lệnh cho ai được?".
Bốn
ngày sau khi tuyên án, ông Cẩn đệ đơn xin ân xá. Hai ngày
sau đó, Quốc Trưởng Dương Văn Minh bác đơn ân xá. Tướng
Nguyễn Khánh, đại sứ Cabot Lodge có xin ân xá giùm nhưng
không được chấp thuận.
3) Ra
Pháp Trường:
Buổi
sáng ngày ông Cẩn ra pháp trường, con gái bà Ấm (cháu gọi
ông Ẩn bằng cậu) được phép vào tận trong pḥng giam thăm với
sự hiện diện của nhân viên coi tù. Chị giơ năm ngón tay ra
hiệu cho ông Cẩn (có nghĩa là 5 giờ chiều sẽ bị xử tử). Ông
Cẩn khẽ gật đầu. C̣n cô cháu gái th́ khóc lóc lu bù, và
không tiếc lời nguyền rủa những ai phản phúc với ông Cẩn.
Ông Cẩn th́ vẫn điềm đạm nói với cô cháu gái:
"Không có ǵ đáng buồn mà
phải khóc lóc. Làm chính tri. là phải như thế. Cậu không có
ǵ oán thán hết. Làm chính trị th́ phải biết sẽ có ngày như
thế này".
Buổi
chiều khoảng 5 giờ, các viên chức đă có mặt đầy đủ gồm có
đại tá Trang Văn Chính-Giám Đốc Cảnh Sát Đô Thành, trung tá
Nguyễn Văn Đức-Ủy viên Chính Phủ, luật sư Vơ Văn Quang, bà
Ấm-chị ruột của ông Cẩn và các viên chức cấp thấp cùng một
tiểu đội hành quyết.
Tại
trại giam Chí Ḥa, người ra bắt đầu đưa ông Cẩn ra pháp
trường. Các nhân viên trại giam phải xóc hai vai dẫn ông đi
v́ ông Cẩn đi đứng không nổi (do bị bệnh sưng khớp, người
ông gần như bị tê liệt). Ông cố gắng b́nh thản nói với chị
ông và các cháu (trong đó có bà Trần Trung Dung:
"Không việc ǵ phải khóc lóc
hay chửi rủa ai. Cứ cầu nguyện cho người ta. Cậu làm chính
trị th́ đă nghĩ đến ngày phải như thế này".
Đại tá Chính và mấy người khác lên tiếng chào ông. Ông Cẩn
cúi đầu đáp lễ: "Xin chào các
ngài". Khi bị trói vào cột giữa sân bóng đá của khám
Chí Ḥa, ông vẫn thản nhiên như không có chuyện ǵ xảy ra.
Ông đứng hơi nhón gót, mặc áo dài đen, mặc quần trắng, và
đeo kiếng trắng. Rồi ông từ chối bị bịt mắt. Nhưng trung tá
Đức - ủy viên Chính Phủ Nói:
"Đây là luật lệ bắt buộc như vậy”. Ông Cẩn đành chịu,
ông cũng không quên lên tiếng xin mọi người tha thứ cho ông.
Cha Thính, nhà ḍng Cứu Thế đă đọc kinh lạy cha cứu rỗi linh
hồn ông Ngô Đ́nh Cẩn
"Xin cho chúng tôi hàng ngày dùng đủ. Và tha
tội chúng tôi như chúng tôi cũng tha kẻ có nợ chúng tôi".
Luật sư Vơ Văn Quan cũng tiến đến nói vài lời tiễn biệt cuối
cùng và xin ông Cẩn cặp kiếng để làm kỷ niệm.
Không
khí thật trầm buồn và căng thẳng trong nỗi thê lương. Tiểu
đội hành quyết (đứng cách khoảng 15 mét) được lệnh lên đạn
sẵn sàng. Tất cả mọi người đều ngấn lệ, nghẹn ngào giây phút
tử biệt sinh ly. Rồi một loạt súng nổ, ông Cẩn đă trở về cơi
thiên cổ !
Đầu
ông gục xuống, lắc lư, máu ở ngục tuôn ra xối xả làm ướt
chiếc quần trắng. Một đại uư xạ thủ tới rút súng Colt bắn
vào đầu ông Cẩn phát súng ân huệ. Sau đó, xác ông Cẩn được
tháo dây trói, phủ tấm vải trắng và đặt trên băng ca để
khiêng trở lại khám đường. Người chi. ông (bà Ấm) khóc rưng
rức khi đi theo đoàn nhân viên coi tù khiêng băng ca. Nh́n
tấm vải trắng loang lổ đầy máu, bà lại càng chảy nước mắt
giàn giụa trên hai g̣ má!
Ông
Ngô Đ́nh Cẩn (Báo chí VNCH thời sau gọi ông là Lănh Chúa
Miền Trung hay Bạo Chúa Miền Trung) chính thức bị xử tử ngày
09 tháng 05 năm 1964, tức 1 năm 1 ngày sau ngày nổi dậy biểu
t́nh của Phật giáo tại Huế. Xác ông được gia đ́nh ông bà
Trần Trung Dung đem về chôn ở nghĩa trang Bắc Việt Tương Tế
(Chùa Phổ Quang cạnh Bô. Tổng Tham Mưu) với sự đồng ư của
thượng tọa Thích Trí Dũng, trụ tŕ chùa này.
Tài liệu tham khảo:
1.
Trần Tương, "Biến Cố 11: Từ Đảo Chánh đến Tù Đày", Hồi Kư
Thi-Đông, Sửu-Đán, Hương-Cầm, Tương-Vinh", 1986
2.
Lê Tử Hùng, "Những Bí Mật của Cách Mạng 01-11-1963
3.
Cao Văn Luận, "Bên Gịng Lịch Sử 1940-1965", 1972
4.
Cửu Long Lê Trọng Văn, "Những Bí Ẩn Lịch Sử dưới chế độ Ngô
Đ́nh Diệm", 1989
5.
Hoàng Ngọc Thành, "Những Ngày Cuối Cùng của Tổng Thống Ngô
Đ́nh Diệm", 1994
6.
Quốc Đại - "Ai Giết Anh Em Ngô Đ́nh Diệm", 2003
7.
Lư Nhân - Trần Lệ Xuân "Giấc Mộng Chính Trường", 1999
8.
L/S Hoàng Cơ Thụy, "Việt Sử Khảo Luận", vol. 4-6.
9.
Lương Khải Minh-Cao Thế Dung, "Làm thế nào để giết một Tổng
Thống", tái bản 1988.
10.
Nguyệt Đàm, "Chín Năm Máu Lửa dưới chế Độ Ngô Đ́nh Diệm",
1964.
11.
Văn Phan, "Đoàn Mật vu. của Ngô Đ́nh Cẩn", 1996.
12.
Hoàng Linh-Đổ Mậu, "Việt Nam Máu Lửa Quê Hương Tôi"
13.
Stanley Karnow,
Vietnam: A History.
New York: Viking, 1983.
14.
Denis Warner, The Last
Confucian. New York: Macmillan, 1963.
15.
Anthony T. Bouscaren, The
Last of the Mandarins: Diem of
Vietnam.
Pittsburgh: University of Pittsburgh Press, 1965.
16.
Philip E. Catton, Diem's
Final Failure: Prelude to
America's War in Vietnam.
Lawrence: University Press of Kansas, 2002.
17.
John Prados, Lost Crusader:
The Secret Wars of CIA Director William Colby. New
York: Oxford University Press, 2002
18.
Pierro Gheddo, The Cross and
the Bo Tree: Catholics and Buddhists in
Vietnam.
New York: Sheed and Ward, 1970.
19.
Malcolm Browne, The New Face
of War. New York: Bobbs-Merrill, 1968
20.
David Halberstam, The Making
of a Quagmire:
America and Vietnam During the
Kennedy Era. New
York: Knopf, 1964.
21.
Harold P. Ford, CIA and the
Vietnam Policymakers: Three
Episodes, 1962-1968.
Langley (VA): CIA History Staff/Center for the Study of
Intelligence, 1998.
22.
Ellen J. Hammer, A Death in
November:
America in Vietnam, 1963.
New York: E.P. Dutton, 1987
23.
Howard Jones, Death of a
Generation: How the Assassinations of Diem and JFK Prolonged
the Vietnam War. New York: Oxford University Press,
2003.
From: lytran lenguyen
<lytranlenguyen75@yahoo.fr>
Date: 2010/2/7
Subject: [DDCL] Nho'm LTLN / Paris ki'nh
chuye^?n ta`i lie^.u ve^` Co^' Va^'n Chi? D-a.o Mie^`n Trung
Ngo^ D-i`nh Ca^?n
To:
ChinhNghiaViet@yahoogroups.com,
PhoNang@yahoogroups.com,
DienDanCongLuan@yahoogroups.com,
DienDanLangVan@yahoogroups.com,
DienDanThoVan@yahoogroups.com,
DienDanVietNam@yahoogroups.com,
Little-Saigon@yahoogroups.com,
Thaoluan@yahoogroups.com,
thaoluan9@yahoogroups.com,
ThoVan@yahoogroups.com,
VN-News@yahoogroups.com,
VN-Politics@yahoogroups.com,
VN-Time@yahoogroups.com
|