Những giờ
hấp hối
Lữ Giang
LTG:
Sau khi
chúng tôi
phổ biến bài
“Hàng Tướng
Dương Văn
Minh”, nhiều
độc giả đă
viết thư yêu
cầu nói rơ
hơn về
chuyện đầu
hàng của
Tướng Dương
Văn Minh, v́
các tài liệu
đều viết
khác nhau,
nhất là tài
liệu của
Việt Cộng.
V́ thế chúng
tôi xin công
bố thêm
nhiều chi
tiết quan
trọng liên
quan đến vụ
đầu hàng của
Tướng Dương
Văn Minh,
kể cả trường
hợp của
Tướng Nguyễn
Hữu Hạnh,
để làm sáng
tỏ lịch sử.
Một phần tài
liệu trong
bài này đă
được công bố
trong bài
trước.
Nhưng chúng
tôi xin nói
rơ đây không
phải là toàn
bộ tài liệu
về cuộc đầu
hàng. Khi
nào chúng
tôi cho xuất
bản cuốn
“Tại sao Mỹ
bỏ miền
Nam?”,
độc giả sẽ
có tài liện
đầy đủ hơn.
ooOoo
Vào tháng 4
năm 1975,
Hoa Kỳ thấy
t́nh h́nh
miền Nam
Việt Nam
không c̣n
cứu văn được,
nên đă sắp
xếp cho
chính quyền
miền Nam đầu
hàng Bắc
Việt để
tránh sự đổ
máu quá
nhiều. Biết
Tướng Dương
Văn Minh có
liên lạc với
Việt Cộng và
đi theo nhóm
chủ trương
“hoà giải
hoà hợp”
giữa hai bên,
Đại Sứ
Martin của
Mỹ đă phối
hợp với Đại
Sứ Merillon
của Pháp
thuyết phục
Tướng Thiệu
từ chức và
lừa Tướng
Dương Văn
Minh ra làm
hàng tướng
bằng cách
tạo cho ông
một ảo vọng
rằng chỉ có
ông mới có
thể nói
chuyện với
“phía bên
kia” để h́nh
thành một
“chính phủ
liên hiệp
Quốc – Cộng!”
1.- Đưa tay
chân bộ hạ,
chiến hạm và
phi cơ ra
khỏi Việt
Nam
Thủ Tướng
Tướng Trần
Thiện Khiêm,
một nhân
viên t́nh
báo gộc của
CIA, chắc
chắn đă được
báo tin t́nh
h́nh không
c̣n cứu văn
được, nên
ngày
4.4.1975 ông
đă t́m cách
“bán cái”
chức Thủ
Tướng cho
ông Nguyễn
Bá Cẩn, Chủ
Tịch Hạ Nghị
Viện, để
chạy. Ông
Cẩn không
biết ǵ về
t́nh h́nh,
nên cắn câu!
Ngày
14.4.1975,
Chính Phủ
Nguyễn Bá
Cẩn ra mắt
do ông
Nguyễn Bá
Cẩn làm Thủ
Tướng, Trung
Tướng Trần
Văn Đôn làm
Đệ Nhất Phó
Thủ Tướng
kiêm Tổng
Trưởng Quốc
Pḥng; Tiến
Sĩ Nguyễn
Văn Hảo, Đệ
Nhị Phó Thủ
Tướng kiêm
Tổng Trưởng
Canh Nông và
Kỹ Nghệ; Kỹ
Sư Dương
Kích Dưỡng,
Đệ Tam Phó
Thủ Tướng
đặc trách về
Cứu Trợ và
Định Cư,
v.v.
Ngày
21.4.1975
Tổng Thống
Thiệu bị
cưởng ép
phải từ chức
và nhường
chức Tổng
Thống lại
cho Phó Tổng
Thống Trần
Văn Hương.
Mất nơi
nương tựa,
ngày
23.4.1975,
ông Nguyễn
Bá Cẩn nộp
đơn xin Tổng
Thống Hương
cho ông từ
chức Thủ
Tướng.
Tối
25.4.1975
CIA đă đẩy
hai tay chân
bộ hạ của
ḿnh là
Tướng Nguyễn
Văn Thiệu và
Tướng Trần
Thiện Khiêm
lên chiếc
C-118 của
Không Quân
Hoa Kỳ bay
đi Đài Loan.
Sau đó, theo
lời yêu cầu
của ông
Nguyễn Bá
Cẩn, tối
28.4.1975
người Mỹ
cũng đă đẩy
ông lên một
chiếc C.130
đang nổ máy
với nhiều
người khác
đă ngồi chờ
sẵn, đưa ông
đi Honolulu.
Ngày 26.4.1975, khi thấy t́nh h́nh đă
đi vào giai đoạn cuối, cơ quan ĐAO đă bí mật khuyến
cáo Tướng Cao Văn Viên, Tổng Tham Mưu Trưởng Quân
Lực VNCH, ra lệnh cho Không Quân và Hải Quân chuẩn
bị rời khỏi Việt Nam để các phi cơ và chiến hạm khỏi
rơi và tay địch. Lúc đó, VNCH có lực lượng không
quân và hải quân lớn nhất vùng Đông Nam Á.
Với Không Quân, vấn đề không khó khăn lắm: Chỉ cần ra lệnh
cho Trung Tướng Trần Văn Minh, Tư Lệnh Không Quân, dời Sư
Đoàn 5 Không Quân Tân Sơn Nhất và Sư Đoàn 3 Không Quân Biên
Ḥa xuống căn cứ Sư Đoàn 4 Không Quân tại Trà Nóc, ở Cần Thơ.
Khi Dương Văn Minh tuyên bố đầu hàng, các phi công có thể
lái máy bay bay qua căn cứ Utapao của Không Quân Hoa Kỳ ở
Thái Lan. Nhân cơ hội di tản này, nhiều phi công đă lái phi
cơ các loại bay qua Thái Lan.
Với Hải Quân, v́ lực lượng này rất cộng kềng, nên việc di
tản sẽ gặp khó khăn và có thể gây hổn loạn nếu không được tổ
chức chu đáo. Cơ quan DAO đă cho cựu Thiếu Tá Richard
Armitage, tùy viên viên quân sự Ṭa Đại Sứ Hoa Kỳ, đến phối
hợp với Phó Đề Đốc Chung Tấn Cang, Tư Lệnh Hải Quân, lo tổ
chức, đôn đốc và theo dơi việc di tản an toàn lực lượng Hải
Quân ra khỏi Việt Nam. Tuy nhiên, mục tiêu của cuộc di tản
được thông báo cho các thuộc quốc là đi xuống miền Tây hay
Phú Quốc. Phó Đề Đốc Chung Tấn Cang mới được Tổng Thống
Thiệu cử làm Tư Lệnh Hải Quân vào ngày 24.3.1975 thay thế
Phó Đề Đốc Lâm Nguôn Tánh.
Chiều 26.4.1975, Đại Tá Nguyễn Xuân Sơn, Tư Lệnh Hạm Đội, đă
vội báo tin này cho các hạm trưởng biết. Ông nói phải
“chuẩn bị tinh thần v́ có thể
di chuyển về Phú Quốc.” Ngày 28.4.1975 ông đă bị mất
chức.
Vào sáng sớm ngày 29.4.1975, một cuộc họp mật của tham mưu
cao cấp đă được tổ chức tại Bộ Tư Lệnh Hải Quân. Phó Đề Đốc
Cang cho biết rằng nếu không
có một phản lệnh nào khác, toàn bộ Hạm Đội sẽ rời Bộ Tư Lệnh
ở Sài G̣n vào lúc 0 giờ tối 29 rạng 30.4.1975. Các hạm
trưởng chuẩn bị thi hành. Tuy nhiên, cũng có chiến hạm
đă lên đường trước giờ ấn định.
Phó Đề Đốc Cang đă liên lạc với Bộ Tổng Tham Mưu và Đại Tá
Thủy Quân Lục Chiến Cổ Tấn Tinh Châu, chỉ huy trưởng Đặc Khu
Rừng Sát và Thủy Tŕnh sông Ḷng Tảo - Vàm Cỏ, yêu cầu giữ
an ninh cho đoàn chiến hạm có thể di chuyển an toàn trên
sông Sài G̣n trong ṿng vài giờ để ra khơi. Các chiến đấu cơ
của Hoa Kỳ cũng được phái đến để bảo vệ cho cuộc di tản này.
Lúc 5 giờ chiều 29.4.1875, Phó Đề Đốc Chung Tấn Cang tuyên
bố giải tán Hải Quân VNCH để không ai có thể ra lệnh cho Bộ
Tư Lệnh Hải Quân quay ngược lại v́ Bộ Tư Lệnh này không c̣n,
nhưng lực lượng Hải Quân vẫn giữ nguyên đội h́nh khi ra khơi.
Tối hôm đó, khi biết được Đề Đốc Chung Tấn Cang đă giải tán
Hải Quân VNCH và dẫn lực lượng Hải Quân rời khỏi Sài G̣n,
Tổng Thống Dương Văn Minh đă cấp thời ra khẩu lệnh cử Hải
Quân Đại Tá Nguyễn Văn Tấn hành xử quyền Tư Lệnh Hải Quân.
Đại Tá Tấn đă ở lại và sau khi Sài G̣n mất, ông phải đi tù.
Như vậy, người Mỹ đă giải thoát cho các tay chân bộ hạ của
họ, đưa các phi cơ và chiến hạm đi, để một miền Nam đang
hấp hối lại cho Tướng Dương Văn Minh và nhóm của ông, gồm
những thành phần phản chiến, luôn đ̣i hoà hợp hoà giải với
Cộng Sản như Thích Trí Quang, Thích Thiện Minh, Vũ Văn Mẫu,
Trần Ngọc Liễng, Hồ Văn Minh, Hồng Sơn Đông, Hồ Ngọc Nhuận,
Dương Văn Ba, Nguyễn Hữu Chung, Lư Quí Chung, Lư Chánh Trung,
v.v.
2.- Ép Phó Tổng Thống Hương trao quyền
Trong cuốn “Decent Interval”,
Frank Snepp, một phân tích viên của CIA ở Saigon lúc đó, nói
rằng tại miền Nam lúc đó không ai tin Hà Nội có thể chấp
nhận một giải pháp chính trị khi họ đang trên đà chiến thắng.
Ông Vũ Văn Mẫu cũng đă nhận ra được điều đó nên khi gặp Đại
Sứ Merillon, ông đă nói với ông Đại Sứ bằng tiếng Latin rằng
nếu giải pháp một chính phủ liên hiệp không thành th́ xin
giúp ông được ra đi!
Frank Snepp cho biết thêm:
“Khi tôi đang bận đánh máy bản báo cáo th́ Polgar ở trong
pḥng riêng với các viên chức
khác của Trạm T́nh Báo (Toà Đại Sứ) thảo luận về việc chuyển
giao nhanh quyền hành. Một khi Thiệu từ chức, Phó Tổng Thống
Trần Văn Hương phải trao quyền hành ngay lập tức cho Minh “Lớn”,
và Quốc Hội phải sẵn sàng chấp thuận sự chuyển giao, để sự
chuyển giao đó có thể được thực hiện “một cách hợp hiến”
(nhấn mạnh của Đại Sứ Martin)
và “nhanh chóng”.
Tiếp theo, Mỹ thúc đẩy Phó Tổng Thống Trần Văn Hương trao
quyền lại cho Tướng Dương Văn Minh để “thương
lượng với phía bên kia”, nhưng thật sự là để tuyên bố
đầu hàng. Ông Trần Văn Hương không hiểu ǵ về t́nh h́nh lúc
đó nên t́m cách cù cưa. Ông bí mật đến gặp Tướng Minh và yêu
cầu Tướng Minh làm Thủ Tướng, nhưng Tướng Minh từ chối. Tuy
nhiên, CIA và một số nhân vật chính trị đă thuyết phục ông
rằng về quân sự, t́nh h́nh không c̣n cứu văn được, phải t́m
một giải pháp chính trị. Nhưng MTGPMN chỉ chịu nói chuyện
với Dương Văn Minh, chứ không chịu nói chuyện với bất cứ ai,
nên ông phải trao quyền cho Dương Văn Minh ngay. Cuối cùng
ông cũng đồng ư trao quyền cho Tướng Minh với điều kiện phải
có sự quyết định của Quốc Hội. Nếu nói thật với ông Hương
rằng trao quyền cho Dương Văn Minh để đầu hàng, chắc chắn
ông không bao giờ giao. Một câu nói của ông trong bản tuyên
bố trao quyền thường được nhiều người nhắc đến:
“Nguyện vọng
lớn lao nhất của đời tôi là được làm một hạ sĩ danh dự, chết
bên cạnh các chiến sĩ.”
Ngày 26.4.1975 lưỡng viện Quốc Hội đă họp tại Thượng Viện
dưới quyền chủ toạ của ông Trần Văn Lắm, Chủ Tịch Thượng
Viện, để đưa Tướng Dương Văn Minh lên làm Tổng Thống. Có 136
trong số 219 nghị sĩ và dân biểu đến họp. Sau khi Đại Tướng
Cao Văn Viên, Tổng Tham Mưu Trưởng Quân Lực VNCH, và Tướng
Nguyễn Khắc B́nh, Tổng Giám Đốc CSQG tŕnh bày về t́nh h́nh,
Quốc Hội bắt đầu thảo luận về việc trao quyền cho Tướng
Dương Văn Minh. Có rất nhiều sự bất đồng về việc trao quyền,
nhiều người cho rằng sự trao quyền này là bất hợp hiến.
Nhưng các nhóm vận động hậu trường đă hoạt động rất ráo riết
nên cuối cùng, lúc 20 giờ 54 phút, Quốc Hội đă biểu quyết
chấp thuận trao quyền cho Tướng Dương Văn Minh với số phiếu
147/151.
3.- Tướng Minh nắm chính quyền
Chiều 28.4.1975, vào lúc 17 giờ 50, Tướng Dương Văn Minh đă
nhận chức Tổng Thống. Lễ bàn giao được diễn ra tại Pḥng
Khánh Tiết của Dinh Độc Lập, có trực tiếp truyền thanh.
Đại diện Quân Lực VNCH tham dự lễ bàn giao có Trung Tướng
Đồng Văn Khuyên, Tham Mưu Trưởng Liên Quân thay mặt Đại
Tướng Cao Văn Viên, và Trung Tướng Trần Văn Minh, Tư Lệnh
Không Quân.
Trước khi bước xuống bục để nhường chỗ cho Tướng Dương Văn
Minh đọc diễn văn nhận chức, theo lời yêu cầu của Tướng Cao
Văn Viên, Tổng Thống Trần Văn Hương đă công bố sắc lệnh giải
nhiệm Đại Tướng Cao Văn Viên khỏi chức vụ Tổng Tham Mưu
Trưởng.
Tướng Dương Văn Minh đă buớc lên bực, trầm tĩnh đọc bản
tuyên bố đường lối của chính phủ ông là "sẽ
chấm dứt chiến tranh bằng cách thương thuyết và ḥa giải với
Mặt Trận Giải Phóng Miền Nam".
Sau nghi lễ nhận chức, Tổng Thống Dương Văn Minh đă giới
thiệu ông Nguyễn Văn Huyền làm Phó Tổng Thống và ông Vũ Văn
Mẫu làm Thủ Tướng.
4.- Chỉnh đốn lại Bộ Tổng Tham Mưu
Cũng trong chiều 28, Phó Đề Đốc Chung Tấn
Cang, Tư Lệnh Hải Quân, đă vào Dinh Hoa Lan gặp Tướng Minh
cho biết t́nh h́nh và xin cho lực lượng Hải Quân được di tản
xuống Miền Tây hay ra Phú Quốc. Tướng Minh đồng ư.
Phó Đề Đốc Cang hỏi Tướng Minh có định ra đi
hay không. Tướng Minh cho con gái là Dương Mai, con rễ là
Đại Tá Nguyễn Hồng Đài và hai cháu ngoại lên tàu di tản với
Đô Đốc Cang, c̣n ông và bà Minh ở lại.
Phó Đề Đốc Cang là người rất được Tướng Minh
tin cậy.Chúng ta nhớ lại, sáng 1.1.1963, sau khi ra lệnh
giết Đại Tá Hồ Tấn Quyền, Tư Lệnh Hải Quân, lúc 1 giờ 30,
Trung Tướng Dương Văn Minh đă ra lệnh cho Trung Tá Chung Tấn
Cang, một người được móc nối từ trước, đem đoàn chiến đĩnh
đến chiếm Bộ Tư Lệnh Hải Quân. Chung Tấn Cang đứng trên
chiếc Monitor Combat (Tiền Phong Đĩnh) do Trung Sĩ Thạch Sơn
lái và ra lệnh cặp vào cầu tàu Tư Lệnh. Sau đó ông lên Văn
Pḥng Tư Lệnh đảm nhiệm vai tṛ Tư Lệnh Hải Quân. Hôm sau,
2.11.1963, Trung Tá Cang được thăng Đại Tá.
Ngay trong chiều 28.4.1975, Đại Tướng Cao Văn Viên, Tổng
Tham Mưu Trưởng, đă ra đi cùng với Chuẩn Tướng Trần Đ́nh Thọ,
Trưởng Pḥng 3 Bộ Tổng Tham Mưu (pḥng hành quân).
Sáng 29.4.1975, Trung Tướng Đồng Văn Khuyên, Tham Mưu Trưởng
Liên Quân kiêm Tổng Cục Trưởng Tiếp Vận, và Trung Tướng
Nguyễn Văn Minh, Tư Lệnh Biệt Khu Thủ Đô cũng cũng biến mất.
Được tin này, Dương Văn Minh yêu cầu Trung Tướng Vĩnh Lộc
làm Tổng Tham Mưu Trưởng, nhưng Tướng Lộc đề nghị giao chức
này cho Trung Tướng Ngô Quang Trưởng. Tướng Minh từ chối với
lư do Tướng Trưởng mới bỏ chạy khỏi Vùng I đang gây hoang
mang. Cuối cùng Tướng Lộc nhận. Tướng Minh liền tạm thời
chỉnh đốn lại Bộ Tổng Tham Mưu như sau:
Trung Tướng Vĩnh Lộc: Tổng Tham Mưu Trưởng.
Chuẩn Tướng Nguyễn Hữu Hạnh: Phụ Tá Tổng Tham Mưu Trưởng đặc
trách hành quân.
Trung Tướng Trần Văn Trung: Phụ Trách về Chiến Tranh Chính
Trị.
Chuẩn Tướng Nguyễn Văn Chức: Tổng Cục Trưởng Tổng Cục Tiếp
Vận.
Đại Tá Hồ Ngọc Nhân: Quyền Tham Mưu Trưởng Liên Quân.
Thiếu Tướng Lâm Văn Phát: Tư Lệnh Biệt Khu Thủ Đô. Chuẩn
Tướng Lê Văn Thân, Tư Lệnh Phó.
5.- Trường hợp của Tướng Nguyễn Hữu Hạnh
Ở
đây cần nói thêm một số chi tiết về vụ Chuẩn Tướng Nguyễn
Hữu Hạnh, một nhân vật có nhiều tranh luận:
Tướng Hạnh sinh năm 1923 tại ấp Phú Thuận, xă Phú Phong,
quận Châu Thành, Mỹ Tho, đă từng giữ những chức vụ quan
trọng trong Quân Lực VNCH như Tư lệnh phó sư đoàn 21 bộ binh
tại Bạc Liêu (1967), Tham Mưu Trưởng Quân Đoàn 4 và Quân Khu
4, Tư Lệnh Phó Quân Đoàn 2 và Quân Khu 2 (thời Tướng Ngô
Dzu), và Tổng Thanh Tra Quân Đoàn 1 và Quân Khu 1. Năm 1974
ông về hưu sau 27 năm trong quân ngũ. Ông có hai người con
gia nhập quân đội VNCH, đó là Thiếu Úy Nguyễn Hữu Tài và
Thiếu Úy Nguyễn Hữu Năng: Thiếu Úy Nguyễn Hữu Tài sinh năm
1948, là phi công trực thăng, bị Việt Cộng bắn hạ và tử
thương tại Vĩnh Kim. C̣n Thiếu Úy Năng là tuỳ viên của ông.
Khi Đại Tá Dương Văn Minh làm Quân Trấn Trưởng Sài G̣n
(1955), ông làm Tham Mưu Trường cho Tướng Minh nên rất thân
với Tướng Minh. Theo ông kể lại, hôm 26.4.1975 ông nghe tin
Tướng Minh đang được đưa lên làm Tổng Thống, ông liền gọi
điện thoại cho Trung Tá Đẩu, Chánh Văn Pḥng của Tướng Minh.
Trung Tá Đẩu cho biết Tướng Minh muốn gặp ông, nhưng ông nên
đến Sài G̣n vào ngày 29.4.1975.
Ngày 28.4.1975 Tướng Hạnh lên Sài G̣n, nhưng lúc 6 giờ 30
sáng 29 ông mới đến nhà Tướng Minh ở số 3 đường Trấn Qúy
Cáp, Sài G̣n. Sau một thời gian ngồi chờ khá lâu, Tướng Minh
thấy ông và bảo Trung Tá Đẩu làm giấy cử Tướng Hạnh đến xem
xét t́nh h́nh tại Bộ Tổng Tham Mưu. Khi đến, ông không liên
lạc được với Không Quân và Hải Quân. Ông chỉ liên lạc được
với Tướng Nguyễn Văn Toàn, Tư Lệnh Quân Đoàn 3. Tướng Toàn
cho biết t́nh h́nh nguy ngập và ông muốn dời Bộ Tư Lệnh về
Trường Thiết Giáp ở G̣ Vấp. Sau đó, chiều 29 Tướng Toàn cũng
ra đi.
Tài liệu của Việt Cộng cho biết từ năm 1970, v́ bất măn với
chính quyền miền Nam chẳng những không thăng thưởng đúng với
công lao của ông mà c̣n trù dập, Nguyễn Hữu Hạnh đă được ông
Tám móc nối để trở thành cơ sở của Ban Binh Vận Mặt Trận Dân
Tộc Giải Phóng Miền Nam, với bí danh S7 hoặc Sao Mai. Nhưng
các tài liệu của Việt Cộng lại mô tả các hoạt động địch vận
của ông như những chuyện hoang đường.
Nguyễn Hữu Hạnh đă được nhà cầm quyền CSVN tặng thưởng Huân
Chương Thành Đồng và được bầu làm Ủy Viên Trung Ương Mặt
Trận Tổ Quốc Việt Nam, nhưng vấn đề của Tướng Hạnh c̣n phải
được xem lại, v́ Việt Cộng thường đưa ra những chuyện huyền
thoại về hoạt động t́nh báo của họ tại miền Nam để che đậy
những thất bại về t́nh báo của họ, như trường hợp Vũ Ngọc
Nhạ, Lê Hữu Thúy, Phạm Ngọc Thảo, v.v.
6.- Yêu cầu cơ quan DAO rời Việt Nam
Vào lúc 11 giờ 30, ông Vũ Văn Mẫu được Tổng Thống Dương Văn
Minh chọn làm Thủ Tướng đă chính thức nhận chức tại Phủ Thủ
Tướng. V́ Thủ Tướng Nguyễn Bá Cẩn đă rời Việt Nam nên Phó
Thủ Tướng Đôn thay mặt bàn giao cho tân Thủ Tướng Vũ Văn
Mẫu. Ngay sau đó, ông Vũ Văn Mẫu đến đài phát thanh Sài G̣n
đọc công hàm của Tổng Thống Dương Văn Minh yêu cầu các nhân
viên Cơ Quan Tùy Viên Quân Sự (DAO) thuộc Toà Đại Sứ Mỹ rút
khỏi Việt Nam trong ṿng 24 tiếng đồng hồ kể từ ngày
29.4.1975. Nguyên văn công hàm đó như sau:
“Thưa ông Đại Sứ,
“Tôi trân trọng yêu cầu ông Đại Sứ vui ḷng ra chỉ thị cho
các nhân viên của Cơ Quan Tùy Viên Quốc Pḥng DAO rời khỏi
Việt Nam trong 24 giờ đồng hồ kể từ ngày 29.4.1975 để vấn đề
Hoà B́nh Việt Nam sớm được giải quyết.”
Mặc dầu công hàm này có đóng chữ “MẬT” ở trên, nhưng lại
công bố cho cả nước biết, có lẽ để cho Hà Nội nghe!
Đại Sứ Martin liền thông báo cho Tổng Thống Minh rằng ông
“đă chỉ thị như ngài yêu cầu”.
Ông yêu cầu Tổng Thống Minh ra lệnh cho quân đội VNCH làm dễ
dàng cho việc di chuyển các nhân viên DAO.
Ngoại Trưởng Kissinger nói rằng lời yêu cầu như vậy là để
cho Mỹ có cái “danh chính ngôn thuận” ra đi.
Sau này người ta mới biết được Tổng Thống Dương Văn Minh đă
gởi công hàm nói trên theo lời yêu cầu của Đại Sứ Martin!
7.- Một đêm dài vô tận
Đêm 29.4.1975, Tướng Minh vào ngũ trong Dinh Độc Lập để
tránh pháo kích.
Ông Vũ Ánh, Chánh Sự Vụ Sở Thời Sự Hệ Thống Truyền Thanh
Quốc Gia, lúc đó đang ở đài phát thanh Sài G̣n, cho biết từ
mồng 1 tháng tư, theo lệnh của vị Hệ Thống Trưởng cuối cùng
của Hệ Thống Truyền Thanh Quốc Gia là Thiếu Tá Nguyễn Văn
Thăng (Không Quân), ông đă ăn ngủ ngay ở trong Đài Phát
Thanh Saigon để ứng trực và điều động các biên tập viên làm
công việc trong t́nh h́nh có biến động. Khoảng 4 giờ sáng,
khi ông vừa mới chợp mắt một chút, người thư kư trực báo cho
biết có điện thoại của Tổng Thống Dương Văn Minh trong văn
pḥng Hệ Thống Trưởng. Ông vội chạy vào. Đầu dây bên kia
tiếng của Dương Văn Minh:
-
Qua là Minh đây. Trong Đài ai là người cao cấp nhất vào lúc
này?
-
Thưa Tổng Thống, không có ai ngoại trừ tôi, một số phóng
viên, biện tập viên và nhân viên kỹ thuật.
-
Qua hỏi để là hỏi thôi, giờ này họ bỏ đi hết rồi. Có tin tức
ǵ mới liên quan đến Ṭa Đại Sứ Hoa Kỳ trên những bản tin
viễn ấn không?
Tôi đáp không, ngoại trừ một bản tin rất ngắn của hăng thông
tấn UPI cho biết mọi liên lạc giữa Ṭa Đại Sứ Mỹ và chính
phủ Vũ Văn Mẫu bị cắt đứt...
Lúc đó, Tướng Minh chỉ c̣n hy vọng vào Thượng Tọa Thích Trí
Quang, người hứa sẽ đưa người “phía bên kia” đến thương
lượng để thành lập chính phủ liên hiệp. Thỉnh thoảng ông lại
gọi điện thoại hỏi Thích Trí Quang về t́nh h́nh liên lạc với
“phía bên kia” như thế nào. Trung Tướng Nguyễn Hữu Có kể
lại, lúc 4 giờ 35 sáng 30.4.1975, Thích Trí Quang đă nói với
Dương Văn Minh qua điện thoại:
“Thưa Tổng Thống, cũng như Tổng Thống là tôi vẫn chờ đến giờ
nầy và theo tôi nghĩ có lẽ với t́nh thề hiện tại, trong sứ
mạng của tôi, người đứng trung gian bắc nhịp cầu của thế cờ
chính trị, có thể nói là chấm dứt. Với trọng trách là Tổng
Thống, hơn nữa là một Đại Tướng,
tôi nghĩ công việc phải nhờ vào
tài quân sự của Đại Tướng, chứ giải pháp chính trị của tôi
coi như chấm dứt, và từ giờ phút này nếu có chuyện ǵ xẩy
đến th́ mọi trách nhiệm đều do Tổng Thống, à quên Đại Tướng
quyết định với giải pháp quân sự, mà trong lănh vực này
Đại Tướng rất rành và giỏi hơn tôi. Xin chào Tổng Thống...”
Dương Văn Minh chỉ trả lời gọn một câu:
“Thầy giết tôi rồi!” và cúp máy điện thoại.
Lúc đó là 4 giờ 45 phút sáng.
Frank Snepp kể lại, sau đó Tướng Minh đi đi lại lại một cách
bực dọc (nervously) trong Dinh Độc Lập trống vắng. Đoàn sứ
giả đi thương lượng ở Tân Sơn Nhứt không thấy về. Có người
khuyên ông nên tuyên bố đầu hàng vô điều kiện, nhưng ông
không đồng ư. Ông nói rất nhiều đồng bào của ông sẽ khinh
ông. (Too many of his countrymen would think ill of him).
Ông muốn hoản lại chuyện này cho đến khi nội các được thành
lập. Khi đó ít ra những người khác phải chia xẻ sự sỉ nhục.
8.- Những giờ tuyệt vọng
Lúc 5 giờ 24 phút, Kenneth Moorefield, trợ tá của Đại Sứ
Martin, người Mỹ cuối cùng ở Toà Đại Sứ Mỹ đă rời khỏi Việt
Nam. Ông kể lại rằng từ cửa sổ của máy bay, ông thấy nhiều
người Việt Nam di tản đang c̣n đợi ở sân Toà Đại Sứ ở dưới.
Ông phát biểu cảm tưởng:
“Chúng tôi bay trên bầu trời Sài G̣n, tôi cố ghi trong đầu
một ấn tượng cuối cùng về thành phố lúc bấy giờ. Tôi nhớ tôi
nghĩ nó gióng như một vùng ngoại ô của nước Mỹ. Tất cả đều
phẳng lặng và b́nh yên, trừ một vài đám cháy ở đàng xa.”
Lúc 8 giờ, Tướng Minh đến Phủ Thủ Tướng ở số 7 đường Thống
Nhất để duyệt lại thành phần chính phủ của Vũ Văn Mẫu và xem
xét t́nh h́nh. Thành phần chính phủ mới được tạm thời ấn
định như sau:
Tổng Thống: Dương Văn Minh,
Phó Tổng Thống: Nguyễn Văn Huyền,
Chính Phủ Vũ Văn Mẫu:
Thủ Tướng: Vũ Văn Mẫu,
Phó Thủ Tướng kiêm Tổng Trưởng Quốc Pḥng: Giáo sư Bùi Tường
Huân.
Phụ Tá Tổng Trưởng Quốc Pḥng: Trung Tướng Nguyễn Hữu Có.
Bộ
Trưởng Thông Tin: Lư Quí Chung,
Thứ Trưởng Thông Tin: Dương Văn Ba,
Bộ
Trưởng Phủ Thủ Tướng: Thái Lăng Nghiêm,
Bộ
Trưởng Tư Pháp: Trần Thúc Linh,
Tổng Giám Đốc CSQG: Luật sư Triệu Quốc Mạnh.
Giáo Sư Bùi Tường Huân, Phó Thủ Tướng kiêm Tổng Trưởng Quốc
Pḥng của chính phủ Vũ Văn Mẫu, đă kể lui kể tới với chúng
tôi nhiều lần khi cùng bị giam chung ở trại Long Thành sau
ngày 30.4.1975: Sáng 30.4.1975, khi tân Nội Các họp tại Dinh
Thủ Tướng để chuẩn bị đến Dinh Độc Lập làm lễ ra mắt th́
Dương Văn Minh có bảo ông và Trung Tướng Nguyễn Hữu Có, Phụ
Tá Tổng Trưởng Quốc Pḥng, liên lạc với Bộ Tổng Tham Mưu xem
t́nh h́nh quân sự như thế nào. Tướng Có gọi điện thoại đến
Văn Pḥng Tổng Tham Mưu Trưởng nhưng không ai trả lời. Một
lúc sau, có một người nhấc điện thoại lên. Tướng Có hỏi anh
ta là ai. Anh ta trả lời anh là một Trung Sĩ làm việc trong
Bộ Tổng Tham Mưu, đi ngang nghe điện thoại reo dữ quá, anh
đến nhắc lên xem có chuyện ǵ không, v́ trong Văn Pḥng Tổng
Tham Mưu không c̣n ai cả. Tướng Có nhờ anh ta ra xem xung
quanh có sĩ quan nào cao cấp c̣n đứng đó không. Anh ta đi
một ṿng th́ thấy có cựu Chuẩn Tướng Nguyễn Hữu Hạnh. Anh
liền báo tin cho Tướng Có biết. Dương Văn Minh nghe được,
liền bảo gọi cựu Chuẫn Tướng Hạnh đến nói chuyện với ông.
Khi nói chuyện với Tướng Hạnh, Dương Văn Minh mới biết Tướng
Vĩnh Lộc, Tổng Tham Mưu Trưởng đă đi lúc 5 giờ 30 sáng rồi.
Tướng Lâm Văn Phát, Tư lệnh Biệt Khu Thủ Đô cũng đă biến
mất. Tướng Minh yêu cầu Tướng Hạnh đến Phủ Thủ Tướng ngay.
9.- Yêu cầu “không nổ súng...”
Khoảng 9 giờ 30, khi Tướng Hạnh đến báo cáo t́nh h́nh không
c̣n ǵ để hy vọng nữa, Dương Văn Minh bàn với nội các rồi
quyết định đầu hàng. Ông yêu cầu đài phát thanh Sài G̣n cử
ngừơi sang số 7 đường Thống Nhất để thu thanh một lời hiệu
triệu rất quan trọng. Ông Vũ Ánh, Chánh Sự Vụ Sở Thời Sự Hệ
Thống Truyền Thanh Quốc Gia, đang có mặt ở đài, đă cử phóng
viên Lê Phú Bổn và kỹ thuật viên Hồ Ổn đi làm công tác này.
Lời kêu gọi do Thủ Tướng Vũ Văn Mẫu soạn thảo, nhưng khi
Tướng Minh đọc, v́ quá xúc động, bị vấp nhiều chỗ phải thu
đi thu lại đến 3 lần. Lúc 10 giờ 15, cuốn băng này đă được
phát trên đài phát thanh Sài G̣n. Tổng Thống Dương Văn Minh
kêu gọi các lực lượng của VNCH “không nổ súng và ở đâu ở đó”
để bàn giao chính quyền cho Chính Phủ Cách Mạng. Nguyên văn
lời kêu gọi đó như sau:
“Đường lối chủ trương của chúng tôi là ḥa giải và ḥa hợp
dân tộc để cứu sinh mạng đồng bào. Tôi tin tưởng sâu xa vào
sự ḥa giải của người Việt Nam để khỏi thiệt hại xương máu
của người Việt Nam. V́ lẽ đó,
tôi yêu cầu tất cả anh em chiến sĩ Việt Nam Cộng Ḥa hăy
b́nh tĩnh, không nổ súng và ở đâu ở đó. Chúng tôi cũng
yêu cầu anh em chiến sĩ Chính phủ Cách mạng Lâm thời Cộng
ḥa Miền Nam Việt Nam ngưng nổ súng. Chúng tôi ở đây chờ gặp
Chính phủ Cách mạng Lâm thời Cộng ḥa Miền Nam Việt Nam để
cùng nhau thảo luận lễ bàn giao
chính quyền trong một trật tự, tránh đổ máu vô ích của
đồng bào”.
Ông cũng bảo Tướng Hạnh lấy tư cách Phụ Tá Tổng Tham Mưu
Trưởng đọc nhật lệnh ra lệnh cho tất cả các đơn vị c̣n lại
buông súng. Nhật lệnh của Tướng Hạnh như sau:
“Tổng Thống đă quyết định bàn giao chính quyền. Yêu cầu các
đơn vị buông súng, trực tiếp tiếp xúc với lực lượng của
Chính Phủ Cách Mạng Lâm Thời đối diện để trao lănh thổ. Cố
gắng tránh đổ máu.”
Sau đó Tướng Minh và nội các trở về Dinh Độc Lập để đợi
“phía bên kia” vào và bàn giao. Trong khi đó, các quan khách
đă được mời đến Dinh Độc Lập từ 9 giờ sáng để dự lễ ra mắt
chính phủ mới.
10.- Tuyên bố đầu hàng vô điều kiện
Lúc 11 giờ 30, chiếc xe tăng Cộng Sản đầu tiên loại T-54
thuộc Lữ đoàn thiết giáp 203 tiến trên đại lộ Thống Nhứt về
phía Dinh Độc Lập, ủi sập một cánh cổng đă mở sẵn theo lệnh
của Tướng Dương Văn Minh, sau khi bắn hai phát đại bác long
trời lở đất. Tiếng chân chạy ồn ào trong đại sảnh, có tiếng
đạn lên ṇng, một khẩu lệnh vang lên:
“Mọi người đi ra khỏi pḥng ngay!” Dương Văn Minh là
người bước ra đầu tiên, Thiếu Tá tùy viên Hoa Hải Đường đi
bên cạnh, phía sau là Vũ Văn Mẫu, Nguyễn Văn Huyền... Nhiều
bộ đội ở đầu kia đại sảnh hét to:
“Mọi người giơ hai tay lên!”. Dương Văn Minh, Vũ Văn
Mẫu và đoàn tùy tùng nhất loạt tuân lệnh. Một bộ đội yêu cầu
Tướng Minh chỉ cho đường đi lên “để hạ cờ ngụy quyền”. Tướng
Minh bảo Lư Qúy Chung dẫn đi.
Tài liệu của Hà Nội cho biết: Lúc 11 giờ 30 ngày 30.4.1975,
chiếc xe Jeep của Đại Úy Phạm Xuân Thệ, Trung Đoàn Phó Trung
Đoàn bộ binh 66 thuộc Sư Đoàn 304, vọt theo xe tăng của Đại
đội 4, Lữ đoàn thiết giáp 203, do Đại đội trưởng Bùi Quang
Thận chỉ huy tiến vào trước cửa Dinh Độc Lập. Trong lúc Đại
đội trưởng Thận lên kéo cờ giải phóng trên nóc Dinh Độc Lập,
Trung đoàn phó Thệ cùng với các cán bộ chiến sĩ của Trung
đoàn xông lên gác tiến vào pḥng họp nơi Tổng thống Ngụy
quyền Dương Văn Minh và toàn bộ nội các có mặt đông đủ. Khi
mọi người chưa kịp làm ǵ tiếp th́ Trung Tá Bùi Tùng, Chính
Ủy Lữ Đoàn Xe Tăng 203 tới. Ông Minh thấy ông Tùng người to
cao th́ lễ phép chào và nói:
-
Thưa ông, chúng tôi đợi các ông vào lâu rồi để bàn giao
chính quyền.
Trung Tá Tùng nói:
-
Các ông là người bại trận. Các ông không c̣n ǵ để bàn giao
mà chỉ có đầu hàng vô điều kiện.
Ông Tùng buộc Tổng Thống Dương Văn Minh và Thủ Tướng Vũ Văn
Mẫu đến đài phát thanh Sài G̣n tuyên bố đầu hàng vô điều
kiện. Ông Vũ Văn Mẫu nói:
-
Nếu đưa chúng tôi sang đài phát thanh Sài G̣n th́ phải có xe
bọc thép đưa đi, nếu không phe đối lập sẽ gây nguy hiểm cho
chúng tôi.
Ông Bùi Tùng nói:
-
Bây giờ không c̣n phe đối lập nào ở Sài G̣n nữa, mà toàn là
quân giải phóng.
Khi ra sân Dinh Độc Lập để sang đài phát thanh Sài G̣n, ông
Bùi Tùng ngồi xe thứ hai, c̣n ông Phan Văn Thệ và ông Dương
Văn Minh ngồi xe đầu. Khi hai ông vào bên trong đài phát
thanh th́ cô coi máy ghi âm vẫn c̣n ngồi đó, nhưng rất sợ
hăi, tay lóng cóng không thể nào điều khiển máy ghi âm được.
Sinh viên phản chiến Nguyễn Hữu Thái phải mất hơn một tiếng
mới t́m ra được ông Trần Văn Bảng, một kỹ thuật viên có thể
vận hành máy ghi âm và đài. Bản tuyên bố đầu hàng do Chính
Trị Viên Bùi Tùng thảo, ông Minh phải đọc vào máy ghi âm. Kư
giả Borries Gallasch, phóng viên tờ Der Spiegel của Đức, có
mặt tại pḥng ghi âm lúc đó, đă kể lại rằng lần đầu tiên ông
Minh chần chừ v́ được yêu cầu phải đọc:
“Tôi, Dương Văn Minh, tổng
thống chính quyền Sài G̣n”. Ông ấy chỉ muốn đọc: “Tôi,
đại tướng Dương Văn Minh...”. Họ tranh luận qua lại,
nhưng Chính Trị Viên Bùi Tùng không nhượng bộ. Cuối cùng ông
Minh phải đọc: “Tôi, đại tướng
Dương Văn Minh, tổng thống của chính quyền Sài G̣n”.
Không biết v́ bản viết tay của ông Bùi Tùng khó đọc hay v́
quá xúc động, mặc dầu bản tuyên bố chỉ có vài hàng, ông Minh
đọc sai nhiều lần. Đến lần thứ ba ông Minh cũng đă đọc xong
bản tuyên bố đầu hàng vô điều kiện. Bản tuyên bố này được
phát trên đài phát thanh Sài G̣n vào lúc 13 giờ 30, nguyên
văn như sau:
“Tôi, Đại tướng Dương Văn Minh, Tổng Thống chính quyền Sài
G̣n, kêu gọi Quân Lực Việt Nam
Cộng Ḥa hạ vũ khí đầu hàng không điều kiện quân Giải
Phóng Miền Nam Việt Nam. Tôi tuyên bố chính quyền Sài G̣n từ
trung ương đến địa phương phải giải tán hoàn toàn. Từ trung
ương đến địa phương trao lại cho Chính Phủ Cách Mạng Lâm
Thời Miền Nam Việt Nam”.
Liền sau đó, Thủ Tướng Vũ Văn Mẫu phát biểu trực tiếp:
“Trong tinh thần ḥa giải và ḥa hợp dân tộc, tôi, Giáo sư
Vũ Văn Mẫu, Thủ Tướng, kêu gọi tất cả các tầng lớp đồng bào
hăy vui vẻ chào mừng ngày ḥa b́nh của dân tộc, và trở lại
sinh hoạt b́nh thường. Chuyên viên của các cơ quan hành
chính quay trở về vị trí cũ dưới sự hướng dẫn của chính
quyền Cách Mạng”.
Tiếp theo là lời Chính Ủy Bùi Tùng:
“Chúng tôi đại diện lực lượng quân Giải phóng miền Nam Việt
Nam long trọng tuyên bố Thành phố Sài G̣n đă được giải phóng
hoàn toàn, chấp nhận sự đầu hàng không điều kiện của ông
Dương Văn Minh, Tổng Thống chính quyền Sài G̣n.”
Sau đó, bộ đội đưa Tướng Dương Văn Minh và ông Vũ Văn Mẫu về
lại Dinh Độc Lập.
11.- Phóng thích nhóm Dương Văn Minh
Tối 2.5.1975, Chính Phủ Lâm Thời Cộng Hoà Miền Nam Việt Nam
tổ cức buổi trả tự do cho nhóm Dương Văn Minh tại Dinh Độc
Lập. Trong buổi lễ, Tướng Trần Văn Trà, Chủ Tịch Ủy Ban Quân
Quản Sài G̣n, đă phát biểu:
“Trong cuộc chiến đấu lâu dài này không có ai là kẻ thắng ai
là kẻ bại. Toàn quân và toàn dân Việt Nam là người chiến
thắng, chỉ có đế quốc Mỹ xâm lược là kẻ chiến bại. Nhân dân
Việt Nam là dân tộc duy nhất trong lịch sử nhân loại đă đánh
bại quân Mông Cổ. Vào năm 1954, chúng ta đă đánh bại Pháp ở
Điện Biên Phủ, và nay chúng ta đă đánh bại Hoa Kỳ, nước tự
hào cho ḿnh là hùng mạnh nhất thế giới. Đây là niềm hănh
diện chung của tất cả nhân dân Việt Nam chúng ta”.
Tướng Dương Văn Minh đáp lời:
“Ngày hôm nay, đại diện cho các anh em có mặt tại đây, tôi
nhiệt liệt hoan nghênh sự thành công của Chính phủ Cách Mạng
trong công cuộc văn hồi ḥa b́nh cho đất nước. Với kỷ nguyên
mới này, tôi mong rằng tất cả anh em có mặt tại đây, cũng
như các tầng lớp đồng bào, sẽ có dịp đóng góp tích cực cho
công cuộc xây dựng đất nước... Tôi nghĩ rằng với hành động
của ḿnh, tôi đă góp phần tránh một cuộc đổ máu vô ích cuối
cùng cho Sài G̣n. Đó là phần đóng góp cụ thể của tôi trong
cuộc chiến đấu này.
Riêng cá nhân tôi, hôm nay tôi rất hân hoan
khi được 60 tuổi, trở thành một công dân của một nước Việt
Nam độc lập”.
["giết được tổng thống Diệm để đi đến kết quả
nầy th́ vượt chỉ tiêu" BNH]
Tính lại, Dương Văn Minh đă làm Tổng Thống chỉ 36 tiếng đồng
hồ: Nhận chức vào chiều 28 tại Dinh Độc Lập đến trưa
30.4.1975 đă tuyên bố đầu hàng!
Chỉ ít lâu sau, nhóm chủ trương và đ̣i hỏi “hoà giải hoà hợp”
với Cộng Sản, kể cả Tướng Dương Văn Minh, đă phải nếm mùi
đắng cay của “xă hội chủ nghĩa”.
Lữ Giang
(19.5.1975)
|